σκεπτικό

Η οικογένεια καταγωγής μας είναι το μόνο από τα συστήματα στα οποία ανήκουμε που δεν επιλέγουμε. Ταυτόχρονα είναι και το σημαντικότερο, το πλέον καθοριστικό.

Κάθε οικογένεια έχει τη δική της ιστορία που χάνεται στα βάθη των γενεών. Μία ιστορία γεμάτη πληροφορίες, γεγονότα, αποφάσεις, συναισθήματα. Κάθε μέλος αυτής της γενεαλογικής ιστορίας έχει συμβάλει στη διαμόρφωση του συνόλου του οικογενειακού συστήματος.

Αυτό το πλούσιο παρελθόν μεταλαμπαδεύεται στον καθένα μας με τη γέννησή του και στη διάρκεια της ζωής μας καλούμαστε να το διαχειριστούμε και να το εξελίξουμε.

Από την οικογενειακή μας ιστορία κληρονομούμε πολύ περισσότερα από όσα νομίζουμε και όσα μπορούμε σε φυσιολογικές συνθήκες να θυμηθούμε. Στο ασυνείδητό μας ωστόσο, υπάρχει ένας αστείρευτος όγκος πληροφοριών και «οδηγιών» που καθορίζει τη ζωή μας σιωπηλά και αόρατα. Έτσι, ζούμε βαδίζοντας πάνω σε σημαντικές παραλείψεις ή λανθασμένες παρεμβάσεις που δεν κατάφεραν οι πρόγονοί μας να διαχειριστούν.

Το οικογενειακό μας σύστημα ζητά διακαώς ισορροπία. Όταν τη χάνει, κάποιο ή κάποια από τα μέλη του υποφέρουν, χωρίς απαραίτητα προφανή λόγο. Απλά επαναλαμβάνουν προβληματικά μοτίβα ζωής, που εκδηλώνονται στους τομείς της εργασίας, των σχέσεων, της συντροφικότητας, της υγείας,…

Πολλά επομένως από τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε ως άτομα ανάγονται σε συστημικές εμπλοκές.

Μαζί εντοπίζουμε αυτές τις εμπλοκές και ανακαλύπτουμε το κλειδί της λύσης τους. Αποκτούμε έτσι τη δυνατότητα να «διορθώσουμε» το παρελθόν, να «σκηνοθετήσουμε» εκ νέου τα περιστατικά της οικογενειακής σας ιστορίας που σημαδεύουν αρνητικά τη ζωή σας. Με τον τρόπο αυτό, απελευθερώνεστε από τα «οικογενειακά βάρη» και δημιουργείτε χώρο για να φιλοξενήσετε την αγάπη, τη δύναμη και την πρόοδο. Με αυτά τα εφόδια η ζωή σας είναι στα χέρια σας.

εφαρμογές

Οι οικογένειες συχνά δυσλειτουργούν και απομακρύνονται από την ενέργεια της αγάπης. Τότε εκδηλώνονται ατομικά προβλήματα, που απλά αποτελούν συμπτώματα των βαθύτερων οικογενειακών προβλημάτων. Έτσι, δεν είναι η ομπρέλα που θα μας κρατήσει στεγνούς, αλλά η διακοπή της βροχής, η ακύρωση των κρυφών εμποδίων που στέκονται με πείσμα στο δρόμο της ζωής μας. Αυτές τις εμπλοκές ανακαλύπτουμε και αφοπλίζουμε μαζί, έτσι ώστε να μετατρέψουμε την αδυναμία αντίστασης σε δύναμη δημιουργίας. Χαρακτηριστικοί τομείς τέτοιων εμπλοκών είναι:

• Σχέσεις με τα παιδιά

- Τα παιδιά εκδηλώνουν συμπεριφορές καταστροφικές ή μη συνεργατικές

• Σχέσεις με τους γονείς

- Οι γονείς διατηρούν ακόμη βαριά τη σκιά τους στη ζωή των παιδιών τους ανεξαρτήτως ηλικίας

• Σχέσεις με τους συντρόφους

- Η συμβίωση και η επικοινωνία γίνονται συχνά δυσβάσταχτες

• Επαγγελματική επιτυχία

- Η εργατικότητα μπορεί να μη συμβαδίζει με την επαγγελματική επιτυχία παρά τις απεγνωσμένες προσπάθειες.
- Η πρόοδος είναι διαρκώς μπλοκαρισμένη
- Η δυσαρέσκεια στον επαγγελματικό χώρο είναι επαναλαμβανόμενη
- Ο επαγγελματικός προσανατολισμός δοκιμάζεται
- Τα ταλέντα δεν αξιοποιούνται

• Προσωπικοί στόχοι

- Οι στόχοι είναι ανύπαρκτοι, ασαφείς ή ανέφικτοι

• Αποφάσεις

- Οι αποφάσεις της ζωής μοιάζουν δύσκολες και τα διλήμματα ανίκητα

• Χρήματα

- Τα χρήματα δεν έρχονται ή φεύγουν «ανεξέλεγκτα»

• Υγεία

- Η φιλασθένεια έχει επίμονη παρουσία στη ζωή

παράδειγμα

Η Αριάδνη με επισκέφθηκε ανησυχώντας σοβαρά για την έφηβη κόρη της, με την οποία είχε κακές σχέσεις. Η κόρη της έδειχνε αμέλεια για τα μαθήματά της, έχει κάνει tattoo και piercing και ήταν αντιδραστική απέναντι στη μητέρα της.

Επικεντρωθήκαμε πρωτίστως στην ίδια την Αριάδνη και όχι στην κόρη της. Μιλήσαμε για τη δική της ζωή, φτάνοντας πίσω στην παιδική και εφηβική της ηλικία.

Οι γονείς της δούλευαν πολύ σε δικό τους κατάστημα, ήταν αυστηροί, σχεδόν κακοποιητικοί για την Αριάδνη και την έβλεπαν μόνο αργά το βράδυ. (Προκύπτει πως το βράδυ επικοινωνεί και η Αριάδνη με την κόρη της, παρόλο που υπάρχει ελεύθερος χρόνος και άλλες ώρες της μέρας).

Η Αριάδνη από τα 13 της έμεινε στην πόλη με την αδελφή της, γιατί στο χωριό που μεγάλωνε δεν υπήρχε γυμνάσιο. (Στην ίδια ηλικία της κόρης της άρχισαν και τα δικά της προβλήματα). Στα 18 της έφυγε μόνη της για την Αγγλία, όπου και σπούδασε στηριζόμενη αποκλειστικά σε δικές της δυνάμεις. Στη ζωή της χρειάστηκε επομένως να γίνει σκληρή κα δυνατή, για να τα καταφέρει απέναντι στις συναισθηματικές και πρακτικές αντιξοότητες. Για αυτούς τους λόγους ανέπτυξε έγκαιρα (ή πρόωρα) ωριμότητα, στοχοπροσήλωση, τόλμη και ικανότητα στην ανάληψη ρίσκου. Ταυτόχρονα δεν εξέφραζε θυμό ποτέ για τους γονείς της και η συμπεριφορά προς την κόρη της ήταν περισσότερο καθοδηγητική, παρά τρυφερή. Δεν την χτύπησε ποτέ, αλλά δεν την αγκάλιαζε και συχνά.

Η Αριάδνη δεν επεξεργάστηκε ποτέ επί της ουσίας τη συμπεριφορά των γονιών της, δεν αναγνώρισε τους δικούς της πόνους, δεν αξιολόγησε με διαύγεια το τίμημα που κατέβαλε για να μορφωθεί και να προοδεύσει, δεν ανησύχησε κάποιος για την ίδια και δε φρόντισε τον εαυτό της συναισθηματικά. Έτσι, τώρα ανησυχεί πολύ για την κόρη της (κεκαλυμμένη, αναδρομική ανησυχία για τον έφηβο εαυτό της) και η κόρη της κάνει ό,τι μπορεί για να επαληθεύσει τις ανησυχίες της μαμάς της. Γιατί; Γιατί αντιδρά στην αυστηρή δομή και στην έλλειψη τρυφερότητας. Ταυτόχρονα, έχει κληρονομήσει δεξιότητες της μητέρας της (τόλμη, ανάληψη ρίσκου), αλλά τις χρησιμοποιεί αδέξια, γιατί δεν έχουν επαρκή συναισθηματική βάση και στόχος της δεν είναι η πρόοδός της, αλλά να εκφράσει αυτά που η μητέρα της δεν εξέφρασε στους δικούς της γονείς.

Μετά από αυτές τις συνειδητοποιήσεις, συνόδευσα την Αριάδνη στο δρόμο προς τα δικά της κρυμμένα, τραυματικά συναισθήματα. Τη βοήθησα να απευθυνθεί νοερά και συμβολικά στους νεκρούς πια γονείς της, λεκτικά και τελετουργικά. Αναγνώρισε τον πόνο, αλλά και τα δώρα που έλαβε από αυτούς. Συγχώρεσε ουσιαστικά και τους αγάπησε ξανά. Μοιραία, άλλαξε και η στάση της απέναντι στην κόρη της. Της έδωσε περισσότερη εμπιστοσύνη, χώρο, αποδοχή και αγκαλιά. Άρχισε να είναι παρούσα στη ζωή της περισσότερο συναισθηματικά και λιγότερο αστυνομικά. Η κόρη της έλαβε το μήνυμα και άρχισε να προσαρμόζει τη συμπεριφορά της στα νέα δεδομένα. Έγινε περισσότερο συνεργάσιμη και άρχισε να ενδιαφέρεται για το σχολείο της.

Η συνεργασία μου με την Αριάδνη διήρκησε τρεις μήνες, κατά τους οποίους είχαμε εβδομαδιαίες συναντήσεις, ενώ παράλληλα συμμετείχε και σε δύο βιωματικά σεμινάρια αυτογνωσίας και συστημικής αναπαράστασης.